13/06/2020
เลือกไมโครโฟนแบบไหนมาอัด Vlog / Podcast ที่บ้านดีนะ?
บทความต่อจากนี้มีความเกี่ยวข้องโดยตรงกับคลิปวิดีโอ
https://www.facebook.com/watch/?v=173503774093162
**แนะนำให้ดูก่อนจะทำให้อรรถรสในการอ่านมีมากขึ้นครับ
บทความนี้จะว่าด้วยเรื่องราวของไมโครโฟนที่จะนำมาบันทึกเสียงสำหรับงานประเภท Vlog หรือ Podcast ในขั้นพื้นฐานกันครับ โดยจะทำการรวบรวมประเด็นต่างๆที่มักจะถูกหยิบยกมาตั้งคำถามหรือเปรียบเทียบกันบ่อยๆ ถ้าพร้อมแล้วก็เลื่อนตามลงมาได้เลยครับ
ไมโครโฟนเป็นหนึ่งในอุปกรณ์สำคัญที่ขาดไม่ได้เลยเมื่อเราต้องการจะสร้าง Content ซึ่งอุปกรณ์ชิ้นนี้มีหน้าที่ในการเก็บเสียงต่างๆที่เราพูดออกมาในตัวงานนั้นๆนั่นเอง ไมโครโฟนมีประวัติอยู่คู่กับมนุษย์มายาวนานร่วมๆร้อยปีเลยทีเดียวครับ เป็นส่วนหนึ่งของหน้าประวัติศาสตร์ที่คอยรับส่งสารจากเสียงของมนุษย์มาโดยตลอดและยังคงทำหน้านั้นอย่างแข็งขันตลอดมา จนถึงปัจจุบันงานด้าน Content แบบเดิมกำลังถูกส่งต่อมายังคลื่นลูกใหม่อย่าง Vlog / Podcast ซึ่งเป็นสื่อที่กำลังมาแรงบนโลกอินเตอร์เน็ต แต่สิ่งที่ยังเหมือนเดิม คือ เรายังคงต้องใช้ “ไมโครโฟน” เพื่อบันทึกเสียงอยู่เช่นเคย โดยในส่วนของ Vlog นั้น ผมจะนับแค่เพียง Vlog ที่เป็นในลักษณะของ Indoor เท่านั้น ไม่ได้นับรวมในรูปแบบของการทำรายการหรือถ่ายทำ Outdoor
ใน Vlog ของผม ตอน “เลือกไมโครโฟนแบบไหน สำหรับทำ VLOG / PODCAST ที่บ้านดี?” ที่ได้ทำการแปะลิงค์อยู่ด้านบน ผมได้นำไมโครโฟนมาเปรียบเทียบด้วยกันทั้งหมด 4แบบ(+หนึ่งเครื่องอัดเสียง) คือ SHURE SM58, Audio Technica AT2020, Rode NTG3 และ Sennheiser ME2 US (ผ่านระบบ Wireless Sennheiser G4) ซึ่งทั้งสี่ตัวนี้แม้จะไม่ใช่ไมโครโฟนที่อยู่ในระดับ Tier สูงๆหรือระดับ Hi-End แต่ก็ถือได้ว่าเป็นไมโครโฟนที่ค่อนข้างได้รับความนิยมในการใช้งานและเป็นมาตรฐานอยู่พอสมควรครับ นอกจากนี้ยังมีราคาที่ไม่สูงมาก คนทั่วๆไปที่เริ่มอยากจะจริงจังกับงานด้านนี้ก็สามารถเอื้อมถึงได้ไม่ยาก (แน่นอนครับว่าไมโครโฟนระดับหลายหมื่นมันดีกว่ามาก แต่สำหรับบทความนี้ ผมอยากโฟกัสไปที่การเริ่มต้นก่อนครับ) โดยจริงๆแล้วถ้าเราจำแนกไมโครโฟนทั้งสี่ตัวนี้ออกจากกัน เราจะสามารถจำแนกออกได้เป็น 2 แบบใหญ่ๆ คือ จำแนกตามหลักการทางไฟฟ้าและรูปแบบขององศาการรับเสียง (Polar Pattern) ครับ
1)จำแนกตามหลักการทางไฟฟ้า
การจำแนกประเภทนี้ผมเชื่อว่าหลายๆคนคงรู้จักหรือเคยได้ยินมาบ้างครับ แบ่งออกเป็น 2แบบ คือ Dynamic, Condenser (จริงๆแยกย่อยลงไปได้อีก แต่พื้นฐานแล้วแค่นี้ก็พอครับ) โดย SHURE SM58 จะเป็นไมโครโฟนแบบ Dynamic ส่วน Audio Technica AT2020, Rode NTG3 และ Sennheiser ME2 US จะเป็นไมโครโฟนแบบ Condenser
แน่นอนว่าไมโครโฟนทั้งสองแบบนั้นล้วนแล้วแต่มีลักษณะของเสียงและการทำงานที่เฉพาะตัว โดยพื้นฐานแล้วไมโครโฟนแบบ Dynamic จะมีจุดเด่นในเรื่องของการสามารถรับเสียงที่ดังมากๆได้ (Condenser ก็ใช้ได้ครับ แต่นิยมไม่เท่ากัน) มีเนื้อเสียงย่าน Low, Mid-Low และ Mid ที่ค่อนข้างอวบอิ่มและที่สำคัญมีความ Sensitivity ต่อเสียงรอบข้างต่ำมากๆ กลับกันไมโครโฟนแบบ Condenser จะมีความสามารถในการรับเสียงที่กว้างกว่ามากบางทีอาจเริ่มจาก 40Hz และลากยาวจนถึง 20kHz ได้สบายๆ แต่โทนเสียงอาจจะฟังดูใสและแหลมกว่า Dynamic เล็กน้อย ในด้านความ Sensitivity ก็ค่อนข้างจะไวกว่า Dynamic อยู่พอสมควรครับและที่สำคัญเวลาเปิดใช้งานยังต้องพึ่งพาไฟฟ้าในการเลี้ยงวงจรไมโครโฟนเสียด้วย (เรียกว่า Phantom )
2)จำแนกตามองศาการรับเสียง หรือ Polar Pattern
ไมโครโฟนก็เหมือนรถยนต์แต่ละแบบที่มีต้นกำเนิดด้านการใช้งานที่แตกต่างกันไป อย่างรถบรรทุก รถบ้าน รถกระบะ ซึ่งไมโครโฟนแม้จะรับเสียงได้เหมือนกัน แต่ก็มีแต่รูปแบบการรับเสียงที่ต่างกันออกไปอย่างมากเช่นกันครับ ในส่วนของบทความนี้ที่อิงตามคลิป Vlog ตอน "เลือกไมโครโฟนแบบไหน สำหรับทำ VLOG / PODCAST ที่บ้านดี?" จะมีไมโครโฟนที่มีองศาการรับเสียงอยู่ 3แบบด้วยกัน คือ แบบแรก Cadioid มี SHURE SM58, Audio Technica AT2020 แบบที่สอง Supercadioid มี RODE NTG3 และแบบสุดท้าย Omnidirectional มี Sennehiser ME2 US (นอกจากสี่ตัวนี้ยังมีองศาการรับเสียงอีกหลายรูปแบบครับ) ซึ่งแต่ละแบบจะมีเอกลักษณ์ของตัวเองดังนี้
- Cadioid เป็นลักษณะของไมโครโฟนที่จะรับเสียงบริเวณด้านหน้าได้อย่างเต็มที่ แต่ทางด้านหลังจะน้อยมากๆ
- Supercadioid จะคล้ายๆกับแบบแรก คือ รับเสียงจากด้านหน้า แต่จะมีความกว้างของระยะรับเสียงด้านข้างแคบลงเล็กน้อยและเพิ่มความสามารถในการรับเสียงจากด้านหลังเข้ามา
- Omnidirectional จะพิเศษกว่าแบบอื่นๆ คือ สามารถรับเสียได้รอบทิศทาง (แต่ปริมาณและเนื้อเสียงอาจแตกต่างไปในบางมุมบ้าง)
**เดี๋ยวหากมีโอกาสผมจะเขียนบทความเกี่ยวกับเรื่องขององศาการรับเสียงแยกเพิ่มเติมให้ครับ
จากที่กล่าวมา ถ้าเราต้องการเลือกไมโครโฟนสำหรับทำ Vlog / Podcast เราควรเลือกแบบไหนละ?
ในกรณีนี้ผมจะขอแยกวิธีการเลือกออกเป็นประเด็นๆนะครับ
- ถ้าหากความเงียบของห้องหรือสถานที่คือตัวแปรสำคัญ เช่น ห้องที่เราถ่ายทำมีเสียงรบกวนจากด้านนอกเข้ามาได้เยอะ แบบนี้แล้วไมโครโฟนแบบ Dynamic อย่าง SHURE SM58 ก็จะดูตอบโจทย์กว่า เพราะ มี Sensitivity ที่ต่ำกว่าไมโครโฟนอีกสามแบบ หรือแม้กระทั่งการนำมาพูดไปพร้อมๆกับมีการเปิดเพลงไปด้วยไมโครโฟนแบบ Dynamic ก็จะตัดเสียงรบกวนใกล้ๆแบบนั้นได้ดีเช่นกัน
- ถ้าเราต้องการเนื้อเสียงที่ค่อนข้างใสและโปร่ง ไมโครโฟนแบบ Condenser อย่าง Audio Technica AT2020 และ Rode NTG3 ก็อาจจะตรงตามความต้องการมากกว่า (ไมโครโฟนแบบนี้นิยมใช้บันทึกเสียงร้องในการทำเพลง ดังนั้นเสียงที่ได้จะสดใสคล้ายกับเสียงนักร้องในเพลง) อย่างตัว Audio Technica AT2020 จะสังเกตได้จากคลิปของผมว่า มีโทนเสียงที่โปร่งมากๆกว่าตัวอื่น มีเสียงแหลมๆของลมจากปากอย่างชัดเจน (เสียงซึบ ซับ ซี่)
- ถ้าหากอยากได้เนื้อเสียงที่แน่น ใหญ่ ไปทางโทนอ้วน ผมขอแนะนำเป็น SHURE SM58 เพราะ เอกลักษณ์ของเสียงจะออกไปทางโทนนั้นและการอัด Podcast หรือรายการวิทยุส่วนมากก็นิยมใช้ไมโครโฟนแบบ Dynamic เช่น Rode Podcaster, Electro Voice RE20, SHURE SM7b เป็นต้น ซึ่งเวลาบันทึกเสียง Podcast เรามักจะต้องเปิดแผ่นกระดาษหรือคีย์ข้อมูลอยู่เสมอ ซึ่งอาจก่อให้เกิดเสียงรบกวนระยะใกล้ ไมโครโฟนแบบนี้ก็จะจัดการเรื่องเสียงรบกวนแบบนี้ได้ค่อนข้างดีกว่าครับ หรือในกรณีมีผู้ร่วมรายการหลายคน ไมโครโฟนแบบนี้ก็จะจัดการกับเสียงของแต่ละคนที่อาจจะแทรกเข้าไมโครโฟนของคนอื่นได้ดีกว่าด้วยครับ
- ถ้าหากเราต้องการให้ไม่มีไมโครโฟนของเราเข้ามาอยู่ในเฟรมภาพ ไมโครโฟนที่เหมาะกับโจทย์นี้ ก็คงต้องเป็นไมโครโฟนอย่าง Rode NTG3 และ Sennheiser ME2 US เพราะ Rode NTG3 ถูกออกแบบมาในรูปแบบของไมโครโฟน Shotgun ซึ่งงานหลักของมันก็คือเป็น Boom Microphone สำหรับถ่ายภาพยนตร์ ทำให้ไม่จำเป็นต้องนำไมโครโฟนมาจ่อใกล้ปากมากนัก สามารถตั้งไมค์ให้ห่างจากปากได้โดยที่ความดังและโทนเสียงไม่ได้ต่างจากการตั้งระยะใกล้ๆมากนัก อีกทั้งเป็นไมโครโฟนแบบ Condenser ทำให้เนื้อเสียงค่อนข้างจะมาครบทุกย่าน แต่ก็ต้องแลกมาด้วยเสียง ambient ที่ดังกว่าไมโครโฟนแบบอื่นๆ เพราะ ต้องเร่ง Gain มากกว่าไมโครโฟนอย่าง SHURE SM58 หรือ Audio Technica AT2020 (เพราะทั้งสองตัวใกล้แหล่งกำเนิดเสียงมากกว่า) กลับกันถ้านำไมโครโฟนสองตัวนั้นมาตั้งในตำแหน่งห่างปากมากๆแบบ Rode NTG3 ก็จะได้เสียงที่ค่อนข้างแย่มากทีเดียว เนื้อเสียงจะไม่เต็มเท่า เพราะ มันไม่ได้ถูกออกแบบมาให้ใช้งานแบบนี้ หรือ ถ้าหากอยากลดเสียง ambient ด้วยและต้องการให้ไม่มีไมโครโฟนอยู่ในเฟรมด้วย Sennheiser ME2 US ก็จะตอบโจทย์กว่า เพราะ มีขนาดเล็ก ซ่อนในเสื้อผ้าได้ แถมยังลดเสียง ambient ได้ดีกว่า แต่ข้อเสีย คือ เนื้อเสียงจะไม่เต็มเท่าอีกสามตัว (นอกจากจะขยับไปใช้ Lavalier Microphone ระดับบนๆอย่าง Sanken, DPA, Countryman ซึ่งโทนเสียงจะดีกว่าตัว ME2 แต่แน่นอนว่าราคาแพงมาก)
- ถ้าหากเราจำเป็นต้องเก็บเสียงคนพูดมากกว่าหนึ่งคนในครั้งเดียว(แบบมีไมโครโฟนตัวเดียว) ไมโครโฟนที่เหมาะสมกับงานแนวนี้ ก็คงจะเป็น Rode NTG3 หรือ Audio Technica AT2020 ดูได้จากในคลิปที่ผมทดลองขยับตัว ย้ายมุมไปมาแล้วพูด จะพบว่า Rode NTG3 จะมีองศาที่กว้างกว่าเพื่อน กลับกันไมโครโฟนอย่าง SHURE SM58 กลับทำได้แย่มากในโจทย์นี้ ดังนั้น ขอแนะนำว่าเป็นไมโครโฟนแบบ Condenser จะดีกว่า Dynamic ในกรณีนี้ครับ (ให้ชี้ชัดลงไปอีก คือ พวกไมโครโฟนอย่าง Shotgun, Indoor Dialogue หรือไมโครโฟน Condenser ที่เป็น Large
Diaphragm)
**ส่วนประเด็นเรื่องลดเสียงรบกวน ผมขอบอกว่าไม่มีไมโครโฟนหรือปลั๊กอินใดๆดีไปกว่าการทำให้ห้องนั้น "เงียบโดยธรรมชาติ"
สรุป
จากที่ผมได้กล่าวไปทั้งหมดนั้น เชื่อว่าหลายๆคนคงเห็นข้อแตกต่างของไมโครโฟนแต่ละแบบที่จะนำมาใช้งานในงาน Vlog / Podcast กันแล้ว ที่ผมต้องอธิบายข้อมูลทางเทคนิคก่อน เป็นเพราะ ไมโครโฟนแต่ละแบบนั้นมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ดังนั้น เราต้องรู้จักมันให้ดีเสียก่อน แล้วจึงนำเอกลักษณ์ต่างๆของแต่ละแบบ มาเปรียบเทียบกับความต้องการและข้อจำกัดของเรา เราถึงจะได้ไมโครโฟนที่ดี เหมาะสมที่สุดกับเราออกมา ซึ่งปัญหาส่วนมากที่เราพบเจอ คือ User Error เสียมากกว่า อันเนื่องมาจากเลือกไมโครโฟนไปใช้ไม่สัมพันธ์กับความต้องการ เพราะ ไมโครโฟนที่ผลิต ออกแบบมาโดยบริษัทที่มีมาตรฐานย่อมต้องถูกสร้างมาเป็นอย่างดีแล้วทั้งสิ้น หรือถ้าหากใครชื่นชอบไมโครโฟนแบบใดนอกเหนือจากนี้ ลองนำมาใช้และพบว่ามันตอบโจทย์กับเราได้ นั่นก็ไม่ผิดเช่นกันครับ เพราะ สุดท้าย Final Product ก็คือเสียงที่คนฟังได้ยินอยู่ดี อะไรที่อัดมาแล้วมันใช่ มันโดน นั่นแหละครับไมโครโฟนที่เหมาะกับเราที่สุดครับ
สุดท้ายนี้หากท่านใดกำลังมองหาไมโครโฟนสำหรับทำ Vlog / Podcast อยู่ละก็ ผมขอแนะนำง่ายๆครับ “ไปที่ตัวแทนจำหน่าย ทดลองและฟัง” นี่แหละครับสุดยอดเทคนิคการเลือกไมโครโฟนที่ผมคิดว่าดีที่สุด
สนใจหรือต้องการสอบถามเพิ่มเติมส่ง inbox มาได้เลย!!
ชอบถูกใจ กดไลค์ กดแชร์ ให้ด้วยนะครับ
#รับบันทึกเสียงทั่วราชอาณาจักร #รับบันทึกเสียงทั่วปฐพี