16/04/2025
“ทรัมป์เป็นประธานาธิบดีที่ ‘ไม่รักการอ่าน’ เอาเสียเลย!”
คอลัมน์ ‘Phenomenon’ สัปดาห์นี้ โตมร ศุขปรีชา ชวนขบคิดว่าโลกอาจกำลังเข้าสู่ ‘ยุคตกต่ำทางปัญญา’ (post-intellectualism) โดยมี โดนัลด์ ทรัมป์ -ประธานาธิบดีที่ไม่อ่านหนังสือ- เป็นหนึ่งในผู้สร้างเครื่องมือทางวาทกรรมที่สนับสนุนสภาวะดังกล่าว
อ่านได้ที่: https://www.the101.world/post-intellectualism-and-trump/
“คำว่า post-intellectualism ไม่ได้แปลว่าโลกไร้ปัญญา ทว่าหมายถึงว่าปัญญาไม่ใช่อำนาจนำอีกต่อไป… จึงหมายถึงยุคสมัยที่ความคิดแบบลึกซึ้ง การใช้ข้อมูลเชิงลึก ใช้เหตุผล (แบบ reason) หรือความเป็นปัญญาชน – เริ่มถูกลดทอนคุณค่าลง”
“ยุค 1990 อาจเป็นยุคสมัยสุดท้ายที่ยังหลงเหลือลักษณะแบบ intellectualism อยู่ เพราะหลังจากนั้น โลกก็ค่อยๆ เคลื่อนขยับเข้าสู่ยุค post-intellectualism และมีแนวโน้มจะเร่งความเร็วมากขึ้นเรื่อยๆ ด้วย โดยเฉพาะเมื่อต้องเผชิญหน้ากับการมาถึงของผู้ชายที่ชื่อ โดนัลด์ ทรัมป์!
“หนังสือเล่มนี้ (Fire and Fury: Inside the Trump White House ของ Michael Wolff) เล่าถึง ‘ลักษณะเฉพาะ’ บางอย่างของทรัมป์ เช่น เขาไม่ชอบอ่าน แต่ชอบสื่อสารด้วยการพูดและฟังมากกว่า โดยผู้เขียนบอกว่า ทรัมป์นั้นไม่แม้แต่จะอ่านแบบผ่านๆ หรือกวาดตาดูเอกสาร แถมยังบอกด้วยว่า ทรัมป์เป็นประธานาธิบดีที่มีระดับการ ‘อ่านออกเขียนได้’ ต่ำ”
“การ ‘ไม่อ่าน’ อาจไม่ได้ทำให้ทุกเรื่องที่เขาตัดสินใจผิดพลาดไปหมด แต่พอไม่อ่าน ก็ทำให้ทรัมป์ไม่มี ‘เครื่องมือเชิงลึก’ ในการเข้าใจปัญหาที่ซับซ้อนมากพอ...”
“แต่กระนั้น ทรัมป์ก็เชื่อว่าตัวเขาเอง ‘ฉลาด’ และคนอื่นๆ นั้น ‘โง่’ กว่าเขา”
"ทรัมป์มักจะเชื่อว่าเขารู้ทุกเรื่อง แต่ก็มีผู้วิจารณ์ว่า เขาเข้าใจหลายเรื่องในระดับผิวๆ ตื้นๆ หรือมีข้อมูลไม่พอต่อการตัดสินใจ ทำให้เขาตัดสินใจอะไรๆ ได้รวดเร็วมาก เช่นจู่ๆ ก็เปลี่ยนท่าทีต่อประเทศอื่นหลังเจรจาเพียงสิบนาที ซึ่งเราจะเห็นได้ชัดเจนมากกับกรณียูเครนและกรณีการขึ้นภาษีการค้ารอบนี้”
“คำถามก็คือ – สังคมไทยอาจไม่มีทรัมป์ แต่เรามี ‘คนอย่างทรัมป์’ มากพอจะทำให้ ‘ภาวะความตกต่ำทางปัญญา’ แพร่กระจายไปในวงกว้าง, หรือเปล่า?”
ภาพประกอบ: ณัฐพล อุปฮาด
